Dodenherdenking 4 mei 2026        

Sittard-Geleen Maart 2026.

Geachte Mevrouw/ Heer,

Stichting 4 mei herdenking Geleen & Gemeente Sittard-Geleen informeren U betreffende de dodenherdenking.

4 mei is de dag datwe de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog herdenken, maar ook slachtoffers die daarna vielen tijdens oorlogs- en vredesoperaties of geweldsconflicten en zinloos geweld. Herdenken is nog steeds actueel en zeker belangrijk in onze maatschappij! Zoals altijd sluiten we ons aan bij het jaar thema van het Nationaal Comité. Met het jaarthema  ‘De geschiedenis leren begrijpen’ Op 4 en 5 mei staan we stil bij de littekens die de Tweede Wereldoorlog heeft achtergelaten bij ooggetuigen en hun (klein)kinderen. Dat gebeurt via het vertellen van persoonlijke verhalen, maar ook door het grotere, complexe geschiedverhaal te behandelen. Om de geschiedenis en doorwerking van de oorlog zo goed mogelijk te kunnen doorgronden is het nodig om te reflecteren op die fundamentele vragen die ook nu nog aan de orde van de dag zijn: hoe werken mechanismen van uitsluiting en haat? En wat kunnen de “ checks and balances”  van de democratische rechtsstaat daarin betekenen?. Meer informatie kunt u begin mei vinden op de website: oudstrijders-geleen.nl.

Uitnodiging: We willen U uitnodigen om samen op 4 mei te herdenken aan het monument op de Bloemenmarkt van Geleen we starten om 19:50 uur.  Om 20:00 wordt er landelijk 2 minuten stilte in acht genomen met in gedachte alle slachtoffers die we vandaag herdenken

De geschiedenis begrijpen

Luisteren naar een verdwijnende generatie

Wie tussen de bijna vierduizend graven van Nederlandse oorlogsslachtoffers op Nationaal Ereveld Loenen loopt, ziet een dwarsdoorsnede van een samenleving die door oorlog werd overvallen. Jonge en oude levens. Arbeiders en notabelen. Huismoeders en boeren. Soldaten en burgers. Mensen met plannen, dromen, levens. Niet wetende dat ze ooit oorlog zouden meemaken, en dat ze daarin voor grote keuzes zouden komen te staan. Niet wetende dat ze ooit onderdeel van herdenkingen zouden worden.

De laatste ooggetuigen van de Tweede Wereldoorlog overlijden. Binnenkort kunnen ze ons niet meer vertellen over de overrompeling en het daaropvolgende lijden van henzelf en dat van anderen. We putten straks niet meer uit hun directe herinneringen en stemmen, maar zijn aangewezen op wat is nagelaten aan getuigenissen, waarschuwingen en lessen. Vaak gaat het op 4 en 5 mei over de vraag: wat zou jij hebben gedaan? Zou je een stille toeschouwer zijn geweest of zou je mensen hebben geholpen? Het is een voor de hand liggend dilemma, waarmee echter een verkeerd signaal wordt afgegeven. Alsof je pas hoeft te handelen wanneer de situatie identiek is aan die van de jaren dertig en veertig van de vorige eeuw. Alsof de geschiedenis zich altijd zo duidelijk aandient. 

Als erfgenamen van de generatie die de Tweede Wereldoorlog meemaakte, dienen we dus nog iets toe te voegen aan herdenken en vieren, namelijk: leren begrijpen. Dat hoeft niet beperkt te blijven tot 4 en 5 mei, dat kan het hele jaar door. Stimuleer je naasten, je collega’s en je dorpsgenoten om niet alleen te luisteren naar verhalen van helden en slachtoffers, maar ga met elkaar in gesprek over de complexe realiteit. Over processen die in dusdanig veel stappen werden opgedeeld dat verantwoordelijkheden vervaagden. Welke mechanismen leidden ertoe dat gewone mensen dader werden? Welke signalen herkennen we? Welke dehumaniserende retoriek vinden we in het hier en nu te ver gaan? En wat zouden we al in een vroeg stadium voor een ander kunnen doen?

Teksten van Nikki Sterkenburg is bijzonder hoogleraar onderzoeksjournalistiek aan de Vrije Universiteit Amsterdam en vice-voorzitter van het Nationaal Comité 4 en 5 mei, uit de jaarthematekst op de site van het nationaal comité 4en5 mei.

Deze herdenking wordt mogelijk gemaakt door de Gemeente Sittard-Geleen, Stichting 4 mei herdenking Geleen, oud-strijders & militairen vereniging Geleen.

• Hoogachtend, namens het organisatiecomité herdenking Geleen.

Kransleggingen en vragen, graag een mail uiterlijk 3 mei naar: stichting.4mei.herdenking.geleen@gmail.com